Ciekawostki botaniczno-ewolucyjne

Tulipanowiec (Liriodendron L.) to rodzaj, do którego należą dwa gatunki: tulipanowiec amerykański i tulipanowiec chiński. U nas rośnie tulipanowiec amerykański, to dzisiaj bardzo wysokie drzewo sięgające ponad dach budynku A na ulicy Seniorów Lotnictwa 10 przy Domu Zasłużonego Kombatanta. Jako botanik obserwuję to drzewo od wielu lat. Zakwitł chyba po 40 latach od posadzenia i od tamtej pory w każdym roku liczne kwiaty rozwijały się na gałęziach drzewa. Niestety od jakiegoś czasu stały się ulubionym przysmakiem wiewiórek. Dziesiątki kwiatów codziennie leżało na ziemi pod drzewem. A w tym roku coś się zmieniło, coraz mniej kwiatów zrzucanych przez wiewiórki, a kwiaty rozwijały się na samych końcach gałęzi i to już pewna pułapka dla wiewiórek…

Czy to początek „ewolucyjnego wyścigu zbrojeń”, który polega na tym że, dwa gatunki, które konkurują ze sobą muszą wykształcać nowe cechy, aby przetrwać, doskonalić się – ofiara, w naszym przypadku to tulipanowiec musi się doskonalić i wykształcać nowe cechy/strategię,  aby chronić kwiaty, które są organem rozmnażania przed drapieżczą czyli wiewiórkami. Z tegorocznych obserwacji wydaje się, że zwycięża tulipanowiec – wiewiórki nie „dotrą” do kwiatów na końcach gałęzi bo spadną. Co będzie w przyszłym roku? Zobaczymy. Obserwujmy przyrodę, która uczy i zachwyca pięknem…

A piękno to kwitnące gatunki, to także paprocie, które wykształcają dwa rodzaje liści – te zielone „pierzaste” i brązowe zarodnionośne (sporofile), które pełnią funkcję rozmnażania, na nich wykształcają się zarodnie, w których tworzą się zarodniki. W Ogrodzie można obserwować to zjawisko u paproci długosz królewski (Osmunda regalis). Te liście mają rdzawobrązowy kolor i ze względu na kształt i ten kolor przypominają kwiat i dlatego ten gatunek paproci nazywany jest „kwitnącą paprocią” chociaż jak wiadomo paprocie nie wykształcają kwiatów (zob. fot.). Kwitnie też pachnąca macierzanka o drobnych fioletowych kwiatach, zakwitły piwonie i angielska róża.

Tekst, filmik i zdjęcia: Elżbieta Kuta